ENGLISH
Mae poen clun yn symptom cyffredin sy’n gysylltiedig â’r cyhyrau, cymalau ac esgyrn.
Poen Clun
Ble mae’n cael ei deimlo?
Mae poen clun yn boen y gellir ei deimlo yng nghesail y forddwyd, y pen͏-ôl, ochr allanol y glun (ger eich pocedi) ac i lawr cyhyr y glun
Sut gallai effeithio arnaf fi?
- Gallai’r symptomau gael eu teimlo wrth wneud gweithgareddau syml o ddydd i ddydd fel cerdded, croesi’ch coesau, mynd i mewn ac allan o gar a rhoi esgidiau a sanau ymlaen
- Gall poen clun effeithio ar ein gallu i wneud gweithgareddau dyddiol, gan gynnwys gwaith a hobïau
- Ar adegau gall y boen deimlo’n ddifrifol ac i rai gall fod yn barhaus. Gall hyn effeithio ar ein lles cyffredinol a’n hiechyd meddwl
Pam mae’n digwydd?
Gall poen clun ddechrau oherwydd anaf (er enghraifft baglad neu ddigwyddiad ‘troi’), gan eich bod yn gwneud mwy nag yr ydych yn ei wneud fel arfer (er enghraifft, mwy o weithgarwch neu ymarfer corff) neu gall ddechrau am ddim rheswm amlwg.
Gall effeithio ar unrhyw un ohonom ar unrhyw oedran ond mae’n fwy cyffredin wrth i ni fynd yn hŷn.
A yw’n ddifrifol?
Er y gall y boen a’r anabledd a achosir gan episod neu waethygiad sydyn poen clun fod yn ddifrifol i ddechrau, nid yw bob amser yn arwydd o anaf neu niwed difrifol.
Fodd bynnag, bydd angen i chi weld eich meddyg teulu:
- Rydych chi’n sylwi ar lwmp yng nghesail y forddwyd, neu mae gennych boen neu straeniad yng nghesail y forddwyd (er enghraifft wrth fynd i’r toiled neu godi rhywbeth)
- Os ydych chi’n teimlo’n sâl, ar fin chwydu neu’n dioddef o dwymyn ochr yn ochr â phoen clun
Os ydych chi wedi cael anaf diweddar i’r glun ac na allwch roi pwysau arni, mae angen i chi gael eich asesu ymhellach mewn adran mân anafiadau os ydych chi’n byw yng Ngwent.
A fydd yn gwella?
I’r rhan fwyaf o bobl, yr ateb yw ‘bydd’ gan y bydd y rhan fwyaf o symptomau’n lleddfu yn y 2 i 6 wythnos gyntaf mewn achos newydd o boen clun neu os bydd poen clun hirsefydlog yn gwaethygu’n sydyn. Gall gymryd mwy o amser i rai pobl adfer ac mae rhai’n disgrifio problemau parhaus.
Bydd cymryd camau i ofalu am eich iechyd corfforol a meddyliol yn rhoi’r cyfle gorau i chi wella’n llwyddiannus.
Beth gallaf ei wneud i helpu fy hun?
Mae rhai o’r pethau pwysicaf y gallwch eu gwneud i helpu eich poen Clun yn gysylltiedig â’ch dewisiadau ffordd o fyw a’ch iechyd cyffredinol. Rydym wedi cynnwys rhai dolenni defnyddiol i’ch helpu.
Mae’r wybodaeth yng Ngham Dau a Cham Tri yn esbonio’r ffactorau a all effeithio ar ddifrifoldeb ac effaith symptomau cyhyrau, ar y cyd ac esgyrn.
Mae Cam Dau yn esbonio’r ffactorau a allai fod yn cyfrannu at eich sefyllfa.
Mae Cam Tri yn esbonio cyngor hunanreoli ar yr hyn y gallwch ei wneud i helpu eich hun.
Bydd dilyn y broses 3 cham yn eich helpu i wneud y gorau o’r wybodaeth ar y wefan hon.
Dysgwch fwy am
Ochr yn ochr â’r cyngor hunanreoli yng Ngham Tri, gall rhai ymarferion cyffredinol ar gyfer poen clun fod yn ddefnyddiol i gefnogi’ch adferiad graddol i symudiad a gweithrediad arferol.
Beth gellir ei wneud i’m helpu?
Efallai y bydd angen asesiad o’ch problem a’ch triniaeth os nad yw’r cyngor hunanreoli yng Ngham Tri yn helpu. Ystyriwch ofyn am gymorth pellach.
Os ydych chi’n dal i bryderu am y symptomau rydych chi’n eu profi ac yn ansicr beth i’w wneud cysylltwch â’ch meddyg teulu neu ffoniwch GIG Cymru 111.
